مقدمه و هدف: درمان بیماران مبتلا به افسردگی اساسی با مشکلاتی همراه است و تاثیر نسبی درمان دارویی و شناخت درمانی در درمان افسردگی هنوز موضوع قابل بحثی است. هدف از این مطالعه تعیین تاثیر سه روش دارو درمانی، شناخت درمانی و دارو درمانی توام با شناخت درمانی در درمان بیماران مبتلا به اختلال افسردگی اساسی بود.روش کار: این پژوهش یک مطالعه تجربی بود و 120 بیمار مبتلا به افسردگی اساسی به صورت تصادفی به سه گروه تقسیم شدند که گروه اول با شناخت درمانی، گروه دوم با داروی ضد افسردگی و گروه سوم با ترکیبی از داروی ضد افسردگی و شناخت درمانی تحت اقدامات درمانی قرار گرفتند. آزمون افسردگی بک (Beck) معیار میزان تغییرات علایم افسردگی و بهبودی پس از انجام مداخلات درمانی بوده است.نتایج: یافته ها نشان داد که اقدامات شناخت درمانی، دارو درمانی و شناخت درمانی توام با دارو درمانی به طور معنی داری در درمان افسردگی موثر بوده است. و بین روش دارو درمانی و شناخت درمانی اختلاف معنی دار وجود نداشته است اما بین روشهای شناخت درمانی و دارو درمانی با شناخت درمانی توام با دارو درمانی اختلاف معنی دار وجود داشت.نتیجه نهایی: در نهایت با توجه به آزمون های آماری روشهای درمانی را از نظر میزان تاثیر آنها در بهبودی اختلال افسردگی اساسی بدین شکل میتوان رتبه بندی نمود: 1) روش شناخت درمانی توام با دارو درمانی 2) روش دارو درمانی 3) روش شناخت درمانی.

مقدمه: هدف پژوهش حاضر مقایسه کارایی و اثربخشی شناخت درمانی بک با شناخت درمانی تیزدل در درمان افسرده خویی بود. مواد و روش کار: بدین منظور شش آزمودنی (دو مرد و چهار زن) به شیوه ی نمونه گیری در دسترس انتخاب شده و به تصادف در دو گروه جای داده شدند و هر گروه با یکی از دو روش یاد شده تحت درمان قرار گرفتند. بررسی حاضر به روش طرح آزمایشی تک موردی و از نوع خط پایه ی چندگانه انجام شد. آزمودنی ها در مرحله پیش از درمان (خط پایه) و در طی جلسه های چهارم و هشتم و پس از درمان (جلسه دوازدهم) و مرحله ی پیگیری (دو ماه پس از درمان) پرسش نامه افسردگی بک و مقیاس افسردگی، اضطراب، استرس را تکمیل کردند. هم چنین در مرحله ی پیش از درمان (خط پایه) و پس از درمان (جلسه دوازدهم) مقیاس نگرش های ناکارآمد و مقیاس کنترل درونی – بیرونی توسط آزمودنی ها تکمیل شد. یافته ها: نتایج نشان داد که هر دو روش درمان (شناخت درمانی بک و شناخت درمانی تیزدل) در کاهش علایم افسرده خویی موثر بوده و این کارایی و اثربخشی در مورد روش دوم بارزتر بوده است. نتیجه گیری: شناخت درمانی تیزدل در درمان افسرده خویی، می تواند موثرتر از شناخت درمانی بک باشد.

در این مقاله با توجه به اهمیت موضوع فراشناخت (metacognition)، درباره رابطه طرحواره ها و اختلالات هیجانی و نیز نقش فعال شدن طرحواره های بدکنش در پردازش و تفسیر سوگیرانه اطلاعات و نواقص و مشکلات موجود در نظریه طرحواره و شناخت درمانی توضیح داده شده است. سپس با ارایه تعریفی از فرا شناخت، دو جنبه مهم آن، یعنی دانش فراشناختی و پایش یا نظارت (monitoring) فراشناختی و سه نوع فراشناخت که شامل دانش فراشناختی، تجربه های فراشناختی و راهبردهای کنترل فراشناختی می باشند، تشریح شده اند. این موارد برای فهم فرآیندهای اثرگذار در اختلالات هیجانی مهم هستند. در پایان ضمن بیان آثار هیجان ها بر شناخت و پردازش اطلاعات، رابطه هیجان، نظارت فرا شناختی و کنترل مورد بحث قرار گرفته است.